Trong nửa đầu năm nay, khoảng 50 triệu USD hàng hóa giá trị nhỏ di chuyển qua biên giới mỗi ngày không phải đóng thuế, gây ra những bất cập trong chính sách thuế hiện hành, theo nhận định của chuyên gia.
Tại buổi tọa đàm do Cổng thông tin điện tử Chính phủ tổ chức, PGS. TS. Đinh Trọng Thịnh dẫn số liệu từ Bộ Thông tin và Truyền thông cho biết, mỗi tháng có khoảng 1,3-1,9 tỷ USD hàng hóa nhỏ qua biên giới được miễn thuế. Ông Thịnh nhận xét: "Những hàng hóa này khi đóng thuế sẽ là con số rất lớn, nhưng hiện tại chúng ta hoàn toàn miễn, cơ chế chính sách đang không phù hợp".
Thực trạng và kinh nghiệm quốc tế về thuế hàng hóa nhỏ qua biên giới
Chuyên gia dẫn chứng Liên minh châu Âu từ tháng 1/2021 đã bỏ quy định miễn thuế với hàng hóa có giá trị dưới 22 euro, trong khi Anh áp thuế với hàng hóa dưới 135 bảng Anh. Thái Lan cũng đánh thuế đồng bộ 7% với tất cả hàng hóa xuất nhập khẩu. Ông Thịnh cho biết, với 4-5 triệu đơn hàng qua biên giới mỗi ngày, thất thoát thuế là rất lớn.
Ông Thịnh nhấn mạnh, năm 2010, Quyết định 78 của Chính phủ quy định không thu thuế với hàng hóa dưới 1 triệu đồng nhằm giải quyết vấn đề thông quan và kiểm tra hải quan. Tuy nhiên, trong bối cảnh kinh tế số hiện nay, việc miễn thuế như trước không còn phù hợp do công nghệ cho phép quản lý thông tin nhanh chóng.
Chuyên gia đề xuất xây dựng cơ sở dữ liệu lớn và kho dữ liệu phục vụ công tác thuế và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, đồng thời ứng dụng công nghệ để quản lý thương mại điện tử chặt chẽ hơn. Việc tuyên truyền để người kinh doanh tự giác nộp thuế cũng được coi là yếu tố quan trọng.
Giải pháp hoàn thiện chính sách thuế thương mại điện tử
Bà Nguyễn Thị Lan Anh, Vụ trưởng Vụ Quản lý thuế doanh nghiệp nhỏ và vừa và hộ kinh doanh, cá nhân thuộc Tổng cục Thuế, cho biết Bộ Tài chính đang trình Chính phủ sửa Nghị định 12, cho phép các tổ chức, cá nhân ủy quyền cho sàn giao dịch điện tử xuất hóa đơn thay. Giải pháp này nhằm đảm bảo tất cả giao dịch thương mại điện tử đều được xuất hóa đơn đầy đủ, hỗ trợ quản lý thuế và chứng minh nguồn gốc hàng hóa.
Bà Lan Anh cũng cho biết Bộ Tài chính đề xuất sửa đổi Luật Thuế giá trị gia tăng, trong đó bỏ quy định miễn thuế giá trị gia tăng với hàng hóa nhỏ lẻ. Đây là xu hướng được nhiều quốc gia quan tâm nhằm hoàn thiện chính sách thuế đối với thương mại điện tử.
Doanh thu thuế từ thương mại điện tử tăng đều qua các năm, từ 83.000 tỷ đồng năm 2022 lên 97.000 tỷ đồng năm 2023, và chỉ trong 7 tháng đầu năm 2024 đã đạt hơn 78.000 tỷ đồng. Sự gia tăng này không chỉ đến từ doanh nghiệp trong nước mà còn từ các nền tảng quốc tế như Google, Facebook, Amazon.
Tổng cục Thuế đã triển khai nhiều biện pháp như xây dựng cơ sở dữ liệu quản lý thuế, phối hợp chia sẻ dữ liệu với các bộ ngành và đồng bộ dữ liệu từ ngân hàng, viễn thông nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và thu thuế trong bối cảnh thương mại điện tử phát triển mạnh mẽ và giao dịch xuyên biên giới ngày càng phức tạp.